Lezing: Over kerkelijk bestuur en het leven in de Roerstreek rond 1835.

Lezing door Guus Janssen.

In de eerste helft van de 19e eeuw veranderde er veel in de Roerstreek. Ook binnen de katholieke kerk waren de grenzen en het bestuur voortdurend in beweging.  Parochies vielen hierdoor onder verschillende bisdommen. Wat betekende dat voor de inwoners van de dorpen in de Roerstreek?

Tot 1801 viel de Roerstreek deels onder het bisdom Luik en deels onder het bisdom Roermond. Na het concordaat tussen Napoleon en de paus veranderde de situatie. Sommige parochies kwamen bij het bisdom Luik en andere bij het nieuwe bisdom Aken. In 1822 gingen de Akense parochies weer terug naar Luik. In 1829 kreeg het bisdom Luik een nieuwe bisschop, Cornelius van Bommel. Hij wilde zijn parochies persoonlijk leren kennen en besloot daarom visitatiereizen te maken. Zo bezocht hij eind 1835 ook de Roerstreek. Aan dat bezoek ging een uitgebreide voorbereiding vooraf. Dekens hadden in 1833 en 1834 al informatie verzameld over de parochies. Zij beschreven onder meer de toestand van de kerken en het kerkelijk leven. Deze documenten zijn bewaard gebleven in het bisschoppelijk archief in Luik.

In de lezing wordt niet alleen verteld over de verschillende veranderingen in het kerkelijk bestuur, maar er wordt ook aandacht besteed aan de documenten rond het bezoek van bisschop Van Bommel.

Een bijzonder onderdeel is de parochiële volkstelling van 1837. Deze geeft daardoor een uniek beeld van de inwoners van de Roerstreek in die tijd: wie woonden er in de dorpen, hoe groot waren de parochies en hoe was het katholieke leven georganiseerd. En ook dat oude kerkelijke documenten niet alleen iets vertellen over bisschoppen en parochies, maar ook over de mensen die bijna 200 jaar geleden in de Roerstreek woonden. Kortom: een boeiende kijk op een periode waarin de Roerstreek zich bevond op het snijvlak van grote politieke, bestuurlijke en kerkelijke veranderingen.

De lezing wordt gehouden in De Beuk in Posterholt op dinsdag 27 oktober, aanvang 19.30 uur. De entree bedraagt € 5,-; voor leden van de HVR is de toegang gratis. Reserveren is gewenst.

Reserveren: lezingen@roerstreekmuseum.nl

Lezingen 2026:

27 oktober: Over kerkelijk bestuur en het leven in de Roerstreek rond 1835 – Guus Janssen
24 november: Spionage in Limburg tijdens de Koude Oorlog – Frank Bouts
29 december: Rituelen en tradities in december – Markus van Cann